Айтжан аға

СОҢҒЫ ЖАРИЯЛАНЫМДАР

Квота көбейеді
11:02 22.11.2022  273

Қала дамуы қарқынды
11:01 22.11.2022  260

Баянауылдық «бай-барымташылар бандасы»
10:59 22.11.2022  264

Жастар белсенділік танытты
10:55 22.11.2022  260

ІТ-индустрияны қалай дамытамыз?
10:54 22.11.2022  270

Қаныштың қамқорлығын көрген...
09:34 22.11.2022  257

Бүгінгі таңдау - ертеңге бағдар
09:27 22.11.2022  296

Жан жылуы
09:38 21.11.2022  298

Жаңа үй салынады
09:37 21.11.2022  293

Кәсіп бастау тетігі – «Даму»
09:36 21.11.2022  319

Емханаларға тіркеу аяқталды
09:35 21.11.2022  308

Азық-түлік қорын молайту - міндет
09:33 21.11.2022  320

Өнерлінің өрісі кең
09:31 21.11.2022  306

Жолдар қысқа дайын ба?
09:24 21.11.2022  334

Сарыарқа самалы, 19 қараша, сенбі
09:16 21.11.2022  333

Келешекке дауыс берейік!
17:08 17.11.2022  430

Сенімім зор
17:06 17.11.2022  391

Борышымызды сезінейік!
17:02 17.11.2022  394

Еңбек иелеріне - лайықты марапат
08:39 17.11.2022  475

Дауыс берушілерге - қолайлы жағдай
08:37 17.11.2022  486

Белсенділік байқатуда
08:36 17.11.2022  417

Төрткіл дүние көз тіккен Катар
08:34 17.11.2022  478

Мақсат - ақпаратты жеткізудің үздік тәсілдерін іздеу
08:31 17.11.2022  465

Жүйріктен жүйрік озар...
08:29 17.11.2022  422

Сарыарқа самалы, 17 қараша, бейсенбі
08:16 17.11.2022  478

Учаскелер дайын
19:46 16.11.2022  425

Кәсіпкерлерді қолдау – негізгі қызмет
10:57 15.11.2022  656

Таңдау жасар сәт таяды
09:28 15.11.2022  554

Берешекті төлеу - бәріне міндет
09:25 15.11.2022  568

Балық өсіруге мән берілуде
09:23 15.11.2022  546

«Күй & джаз» үндесті
09:21 15.11.2022  553

«Велошабандоз» медбике
09:20 15.11.2022  543

Жобаның жемісі мол
09:18 15.11.2022  486

Азияда - азулылар қатарында
09:17 15.11.2022  541

Жаңа көпір қашан салынады?
09:11 15.11.2022  570

Ерекше сайлаушыларға қолдау ерекше
09:00 12.11.2022  670

Ғалымның хаты өлмейді...
09:00 12.11.2022  592

Құқықтық сауатымыз артып келеді
09:00 12.11.2022  664

Ұстаз жолы – ұлы жол
09:00 12.11.2022  658

Көмірді несиеге қалай алуға болады?
09:00 12.11.2022  655

Озық тәжірибе – ірі өндірістерде
09:00 12.11.2022  641

Дәстүрлі дода басталды
12:30 10.11.2022  670

Палуан баспаналы болды
12:26 10.11.2022  639

Азаматтық қоғамның айнасын айшықтайтын күн
12:19 10.11.2022  726

Штабтарда жұмыс қызған шақ
12:14 10.11.2022  768

1-сынып оқушысына планшет керек пе?
12:10 10.11.2022  764

Заңсыз құрылысқа тосқауыл бар ма?
12:08 10.11.2022  721

Құқықтық ақпарат - қолжетімді
12:06 10.11.2022  712

Күнбағыс майына сұраныс көп
12:05 10.11.2022  727

Қарыз емес, парыз!
10:46 08.11.2022  743

Жас журналист. Жаңа көзқарас
10:45 08.11.2022  932

Сайлау-2022: Дауыс берушілердің тілегі қандай?
10:42 08.11.2022  959

Сайлау учаскелерінің дайындығы қалай?
10:40 08.11.2022  845

Алтыншы орынға жетті
10:38 08.11.2022  728

Жас палуандар белдесті
10:37 08.11.2022  822

Жұмыстар неге кешікті?
09:29 08.11.2022  740

Кездесулер жалғасуда
18:16 07.11.2022  790

Ғалымдарды тарту - тиімді
08:58 05.11.2022  1015

Ағаштың да сұрауы бар
08:54 05.11.2022  1009

Мектеп қазандықтары қысқа дайын ба?
08:52 05.11.2022  963

02.02.2021

Айтжан аға

Алғаш музейге қызметке келгенімде әдебиет пен өнердің желкенді қайығына отырғызып, бағыт-бағдар берген ұстазым – өлкетанушы, журналист, жазушы, әдебиет зерттеушісі Айтжан Бәделхан болатын. 
Айтжан Бәделханның құжаттарын, кітаптарын алдым, жақынырақ танысайын деп. Әрі-бері қарастырып, тоқыдым. Көне тарих қат-қабат көмескі парақтарын ақтарып, ақтаңдақ арыстар мен өңірімізге танымал даңқты тұлғалар ғұмырнамасын зерттеп, мұрағаттық деректерді ғылыми негіздеп, тарихи танымдық ғылыми мақалалар мен жинақтар шығарған. «Бұқар жырау», «Садуақас Шорманов», «Қамар Қасымов», «Әнші Майра», «Түгел батыр» сынды терең мазмұнды, ғылыми дерегі бар мұралар - еліміздің ұлттық бірегейлігін қалыптастыру жолында және өскелең ұрпаққа насихаттауда зор құнды дүниелер.
Адалдықты, әділеттілікті, ақиқатты ұран еткен, әрқашан алғы шепті орын еткен ағамыз Айтжан Бәделханұлы жастайынан өмірдің тауқыметін көп көрді, анасынан ерте айырылып, әкесін еңбек армиясына алып кетіп, жастайынан еңбекке араласуға тура келді. 13 жасынан туған ауылында есепші, одан кейін Қарағанды шахтасында буыны қатпаған бала тұтқындағы неміс және жапон жауынгерлерімен жұмыс істеді. Өмірдің өзі сан мәрте сынаған Айтжан Бәделхан ерте есейді.
- Әкем әділетті жаны сүйетін адам болды. Бала кезден еңбекке баулыды. Таң бозынан оянып, қол шалғымен шөп шабуға алып баратын, күн ұясына отырғанда үйге шаршап жететінмін. Шахтада жұмыс істеп, ең ауыр күндерді бастан кешірдім. Бір үзім нан үшін таңнан кешке дейін еңбек еттім. Жұмыс қауіпсіздігі бір бөлек, бөтен адамдармен жұмыс істеу басқа еді. Талай қасақана жасалған өлімдерді көрдім, шошыдым, бірақ өмір сүруге деген құлшыныс басымырақ болса керек, жанымды шүберекке түйе жүріп, өзімді айдауда жүргендей сезінетінмін, - дейтін еді Айтжан аға. 
Айтжан Бәделханұлы 19 жасында Қазақ Мемлекеттік университетінің филология кафедрасының журналистика бөліміне түсіп, 1954 жылы үздік деген бағамен бітіріп шығады. Білім ордасында ғұлама жазушы М.Әуезовтен, Ғ.Мүсіреповтен, Ә.Әлімжановтан білім алды. Ғұлама ғалым Мұхтар Әуезовпен бетпе-бет жүздесіп, білім алғанын, ауылда оның жазған кітабын біреуден ат-түйедей қалап, оқығанын үнемі мақтанышпен айтып отыратын.
Алматы, Нұр-Сұлтан қалаларынан ғалымдар, ақын-жазушылар телефон шалып, Айтжан ағамен ақылдасып, кеңес сұрайтын. Оны көрдім де естідім. Әсіресе, Халық жазушысы Диқан Әбілев, Төлеутай Ақшолақов, Медеу Сәрсеке, Тұрсынбек Кәкішев, Мұзафар Әлімбаев, Қалмұқан Исабаев, Ахат Жақсыбаев сынды марқасқалармен жиі хабарласып, хат алмасып тұратын. Қор бөлімінде сақталған хаттарға қарап отырсаңыз, қазақ халқының тарихы, мәдениеті, әдебиеті, өнері жөніндегі ой-толғаулары мен жауап хаттары оның шын мәніндегі өнер жанашыры екендігін айғақтай түседі.
Айтжан аға әріптестері мен жастар, өнер адамдарының арасында үлкен құрметке ие болды. Музейге жиі-жиі дәстүрлі әнші Медғат Манапов, күйші Қайрат Айтпаев келіп, ұзақ уақыт ән шырқалып, күй тартылып, Айтжан аға өзінің білген-естігенін, таспаға жазып алған шығармаларды тыңдататын. 
Ол еліне адал қызмет етті. Кішіпейілділігі, көмектесуге дайын тұруы оның басты қасиеттерінің бірі болды. Қазақ мәдениетінің дамуына, өлке өнерінің танылуына адалболды, өмірінің соңғы күндеріне дейін қызмет етті.
Жұмыста әрдайым шертіп отыратын домбырасы бар еді. Сөзге айналдырып, «Аға, домбыраңыз жақсы екен, маған бере тұрасыз ба?» дегенімде: 
- Саған бермегенде кімге берем! Саған сыйлығым осы болсын. Музейді саған тапсырдым, басқа жұмысқа ауысушы болма. Қаншама адамдар, аруақтар осында. Жұмысыңа адал бол. Шамам келгенше үйреттім. Айтжандай болма, өз қалпың Ербол болып қал, - деп шыға жөнелді. Үйіне дейін шығарып салдым. Сол жылы, 18 мамыр – халықаралық музейлер күнінде дүниеден озды. Артында қаншама мұралар, қолжазбалар мен үнтаспалар, фотосуреттер қалды. Кейін Раушан апа музей қорына тапсырды. 
«Сөйлегенде тоқетерін ғана айт, мақалдап сөйлеме. Сөз қорыңды байыт. Кітап оқы, ізден. Сенен осында үміт күтіп, жаныңда қаншама аруақ жүр», - деген сөздері мәңгілік жадымда. Сізді ешқашан ұмытпаймын, ұстазым!

Ербол ҚАЙЫРОВ,
Бұқар жырау атындағы әдебиет және өнер музейінің қызметкері.


Количество показов: 611

Возврат к списку

ЖЕДЕЛ ЖАҢАЛЫҚТАР

Квота көбейеді
11:02 22.11.2022  273

Қала дамуы қарқынды
11:01 22.11.2022  260

Баянауылдық «бай-барымташылар бандасы»
10:59 22.11.2022  264

Жастар белсенділік танытты
10:55 22.11.2022  260

ІТ-индустрияны қалай дамытамыз?
10:54 22.11.2022  270

Қаныштың қамқорлығын көрген...
09:34 22.11.2022  257

Бүгінгі таңдау - ертеңге бағдар
09:27 22.11.2022  296

Жан жылуы
09:38 21.11.2022  298

Жаңа үй салынады
09:37 21.11.2022  293

Кәсіп бастау тетігі – «Даму»
09:36 21.11.2022  319

Емханаларға тіркеу аяқталды
09:35 21.11.2022  308

Азық-түлік қорын молайту - міндет
09:33 21.11.2022  320

Өнерлінің өрісі кең
09:31 21.11.2022  306

Жолдар қысқа дайын ба?
09:24 21.11.2022  334

Сарыарқа самалы, 19 қараша, сенбі
09:16 21.11.2022  333

Келешекке дауыс берейік!
17:08 17.11.2022  430

Сенімім зор
17:06 17.11.2022  391

Борышымызды сезінейік!
17:02 17.11.2022  394

Еңбек иелеріне - лайықты марапат
08:39 17.11.2022  475

Дауыс берушілерге - қолайлы жағдай
08:37 17.11.2022  486

Белсенділік байқатуда
08:36 17.11.2022  417

Төрткіл дүние көз тіккен Катар
08:34 17.11.2022  478

Мақсат - ақпаратты жеткізудің үздік тәсілдерін іздеу
08:31 17.11.2022  465

Жүйріктен жүйрік озар...
08:29 17.11.2022  422

Сарыарқа самалы, 17 қараша, бейсенбі
08:16 17.11.2022  478

Учаскелер дайын
19:46 16.11.2022  425

Кәсіпкерлерді қолдау – негізгі қызмет
10:57 15.11.2022  656

Таңдау жасар сәт таяды
09:28 15.11.2022  554

Берешекті төлеу - бәріне міндет
09:25 15.11.2022  568

Балық өсіруге мән берілуде
09:23 15.11.2022  546

«Күй & джаз» үндесті
09:21 15.11.2022  553

«Велошабандоз» медбике
09:20 15.11.2022  543

Жобаның жемісі мол
09:18 15.11.2022  486

Азияда - азулылар қатарында
09:17 15.11.2022  541

Жаңа көпір қашан салынады?
09:11 15.11.2022  570

Ерекше сайлаушыларға қолдау ерекше
09:00 12.11.2022  670

Ғалымның хаты өлмейді...
09:00 12.11.2022  592

Құқықтық сауатымыз артып келеді
09:00 12.11.2022  664

Ұстаз жолы – ұлы жол
09:00 12.11.2022  658

Көмірді несиеге қалай алуға болады?
09:00 12.11.2022  655

Озық тәжірибе – ірі өндірістерде
09:00 12.11.2022  641

Дәстүрлі дода басталды
12:30 10.11.2022  670

Палуан баспаналы болды
12:26 10.11.2022  639

Азаматтық қоғамның айнасын айшықтайтын күн
12:19 10.11.2022  726

Штабтарда жұмыс қызған шақ
12:14 10.11.2022  768

1-сынып оқушысына планшет керек пе?
12:10 10.11.2022  764

Заңсыз құрылысқа тосқауыл бар ма?
12:08 10.11.2022  721

Құқықтық ақпарат - қолжетімді
12:06 10.11.2022  712

Күнбағыс майына сұраныс көп
12:05 10.11.2022  727

Қарыз емес, парыз!
10:46 08.11.2022  743

Жас журналист. Жаңа көзқарас
10:45 08.11.2022  932

Сайлау-2022: Дауыс берушілердің тілегі қандай?
10:42 08.11.2022  959

Сайлау учаскелерінің дайындығы қалай?
10:40 08.11.2022  845

Алтыншы орынға жетті
10:38 08.11.2022  728

Жас палуандар белдесті
10:37 08.11.2022  822

Жұмыстар неге кешікті?
09:29 08.11.2022  740

Кездесулер жалғасуда
18:16 07.11.2022  790

Ғалымдарды тарту - тиімді
08:58 05.11.2022  1015

Ағаштың да сұрауы бар
08:54 05.11.2022  1009

Мектеп қазандықтары қысқа дайын ба?
08:52 05.11.2022  963