Бүгінгі таңдау – ертеңгі өмір

СОҢҒЫ ЖАРИЯЛАНЫМДАР

«Әке арманы» орындалған күн
13:03 28.06.2022  90

Жауапкершіліктің жүгі ауыр
13:01 28.06.2022  88

Ширақтық. Шеберлік. Шындық
11:42 28.06.2022  93

Мені шыңдаған басылым...
11:37 28.06.2022  94

Техника тізгіншісі
11:34 28.06.2022  91

Балаларға бақылауды күшейту қажет
11:32 28.06.2022  94

Студенттерге - сапалы баспана
11:30 28.06.2022  88

Әлеуеті зор
11:28 28.06.2022  84

Сот қызметкерлері марапатталды
11:19 28.06.2022  91

«Сіз - тікелей эфирдесіз!»
11:17 28.06.2022  98

Қасіретті арқау еткен қойылым
20:18 24.06.2022  87

Вейп: бұлыңғыр болашақ
20:17 24.06.2022  82

«Пати» билеген заман болды...
20:15 24.06.2022  80

Су аймақтары қалай қорғалады?
20:13 24.06.2022  81

Тәртіп сақшыларына - құрмет
20:12 24.06.2022  87

Бәсекелес бола алмайды
20:05 24.06.2022  93

Ауылға интернет қашан жетеді?
20:03 24.06.2022  172

«Мені әдебиет аспанына көтерген космодром»
16:37 23.06.2022  81

Ортада тағы – орамал тақырыбы
16:30 23.06.2022  78

Бастысы – жауапкершілікті сезіну
16:27 23.06.2022  82

Үлгі болатын үздіктер көп
16:19 23.06.2022  85

Журналистика – жүрек қалауы
16:15 23.06.2022  90

Қан қысымын қалай реттейміз?
15:45 23.06.2022  81

Жобаның игілігін ауылда көруде
15:40 23.06.2022  199

Тозған автобустар қашан жаңарады?
15:30 23.06.2022  78

Жаңа тұрғын үй кімдерге тиесілі?
15:27 23.06.2022  84

Сарсаңға салған «Tik-Tok»
11:47 21.06.2022  75

Екі қолға бір күрек табылады!
11:46 21.06.2022  81

Балалар мүддесі – басты назарда
11:44 21.06.2022  81

Суға жаритын күн бар ма?
11:38 21.06.2022  73

«Ол кезде он үште едік...»
11:35 21.06.2022  81

Табиғатқа жанашырлық керек
11:33 21.06.2022  79

Туристік маусым ашылды
11:29 21.06.2022  82

ERTIS MEDIA FEST - қалалық саябақта!
10:55 21.06.2022  74

Шынығу басы - тынығу!
10:53 21.06.2022  78

«Жасыл ел» іске кірісті
10:50 21.06.2022  118

Уақытпен үндескен ұтады
09:58 21.06.2022  470

Ақши тұрғындары неге алаңдаулы?
09:57 21.06.2022  346

Жазушыға Ньютонның байқампаздығы керек!
10:59 16.06.2022  587

Сарыарқа самалы, 16 маусым, бейсенбі
10:55 16.06.2022  679

Бала денсаулығы - басты назарда
09:10 16.06.2022  527

Ұн нарығы: бүгінгі баға қандай?
09:00 16.06.2022  573

Ардагер есімі ұлықталды
09:00 16.06.2022  538

Жердің аты - бабаның хаты
09:00 16.06.2022  525

Ел руханиятына елеулі үлес қосқан нартұлға
09:00 16.06.2022  592

Этноауылдар құрылады
09:00 16.06.2022  525

Оқушы білімі қандай болмақ?
09:00 16.06.2022  554

Оқушылар музейге тегін барады
09:00 16.06.2022  567

Жапырақтарды «жеп» жатыр
09:00 16.06.2022  518

Егін алқабы – астық қалқаны
09:00 16.06.2022  535

«Ақбілектің» премьерасы өтті
10:43 14.06.2022  650

«Қымызмұрындық» дәстүрі дәріптелді
10:41 14.06.2022  669

Демалыс қалай өтеді?
10:39 14.06.2022  651

Талқылау емес, бағыт беру керек
10:37 14.06.2022  630

Биылғы маусымның жаңашылдығы қандай?
10:33 14.06.2022  666

Көмірінен көңілі ыстық Екібастұз!
10:29 14.06.2022  729

Қамданған қапы қалмайды
10:27 14.06.2022  644

Байдаланың жолы жаңаруда
10:25 14.06.2022  624

Жомарт жандар
10:21 14.06.2022  631

Сарыарқа самалы, 14 маусым, сейсенбі
10:19 14.06.2022  648

Бүгінгі таңдау – ертеңгі өмір 21.05.2022

Бүгінгі таңдау – ертеңгі өмір

Биыл ел тарихында үшінші рет жалпыхалықтық референдум өтпек. Бұған дейін 1995 жылдың сәуірінде Президенттің өкілеттілігін ұзарту, тамыз айында Конституцияны қабылдау бойынша ұйымдастырылған еді. Сол кезеңде жұртшылық бұрын-соңды болмаған саяси науқанға қалай қатысты? Жалпы, жаңашылдықты қалай қабылдады және қандай мәселелерді талқылады? Ақсу қаласының Құрметті азаматы, мемлекеттік қызмет саласының ардагері, «Ақсақалдар тағылымы» қоғамдық бірлестігінің мүшесі Қаршыға Шаяхметовпен бірге ел басынан өткен тарихи уақытқа шегініс жасадық...

Қаршыға Шаяхметов.JPG

- Қаршыға аға, елімізде алғаш рет референдум ұйымдасты-рылған тұста Ақсу қаласына қарасты Құркөл ауылының әкімі болғаныңыз есімізде. Сол уақытта жұртшылық жаңашылдық туралы жаңалықты қалай қабылдады?

- Несін жасырайық, 1990 жылдар егемендікті енді ғана алған қазақ елі үшін оңайға соққан жоқ. Тұрғындар айлар бойы жалақы, зейнетақы, жәрдемақылар алған жоқ. Балаларымыз жыртық киіммен, тамаққа тоя алмай жүрген кездер де болды. Сондай қиын-қыстау уақытта «Қазақстан Республикасының болашағын айқындайтын, елдегі басты құжат болатын жаңа Ата Заңды қабылдауымыз қажет» деген хабар жетті. Бұл жаңалықты қараңғы түнектің ар жағындағы шырақ іспетті қабылдадық. Ертеңге деген сенім мен үміт оты оянды. Аумалы-төкпелі кезеңнен жарқын болашаққа қадам басамыз деген ой жақсылыққа жетеледі. Сөйтіп, құркөлдіктер бір кісідей 30 тамыз күні сайлау учаскесіне келді.

- Ол уақытта да Конституцияның қандай бағыттарына айрықша басымдық берілді?

- Жоғарыда атап өткенімдей, ол тұста елді қаржылай қиындық жайлады. Кейбір адамдар ішерге тамақ, киерге киім, істерге жұмыс таппады. Абдырап қалдық. Қысқасы, экономика құлдырады. Оның салдары барша халыққа өте ауыр тиді. Сондықтан Ата Заңды дайындаудағы негізгі бағыт экономиканы тіктеп, индустриялық-инновациялық салаға бет бұру болды. Қарнымыз тоқ болған кезде ғана уайым-қайғымыз жоқ боларына көзіміз жетті. Сол кезде кеңшар, ұжымшарға ортақ болған жекенің мүлкі қайтарылып, жекешелендіру жобалары іске аса бастады. Бұл жұмыс алғаш болып Құркөл ауылында қолға алынды. Осылайша, елдің еңсесін тіктеу үшін Конституцияда экономикалық мәселелер қамтылды. Әрине, саяси жүйелерге де өзгеріс енгізілді. Бірақ «Алдымен экономика, содан соң саясат» деген тұжырымдама бәрінен биік тұрды.

- Саясат демекші, биылғы өзгерістердің дені саяси реформалар енгізуді көздейді. Бұған қатысты не ойлайсыз?

- 30 жылға жуық уақыт аралығында мемлекеттің әл-ауқаты, әлеуметтік-экономикалық жағдайы – барлығы өзгерді. Сондықтан Ата Заңға да өзгерістер енгізетін кез келді. 1995 жылы экономикамызға басымдық беріп, соның негізінде елде көптеген зауыт-фабрикалар ашып, жағдайымызды айтарлықтай жақсартып алдық. Ендігі ретте саяси жаңашылдықтарға мойын бұру керек. Бұл – қоғам мен заманның талабы. Меніңше, бастамалар орынды. Олардың ішінен ауыл, аудан, облыс әкімдерін сайлау мәселелерін бөле-жара атап өтер едім. Шыны керек, бұрындары бізді жоғары тұрған басшы әкім ретінде тағайындаған тұста тұрғындар тарапынан «Біз сені сайлаған жоқпыз. Сен – әкімдіктің адамысың» деген сөздер ара-тұра айтылатын. Ал енді жергілікті жердегі басшыларды халықтың өзі таңдайды. Жаңа Қазақстанды құрудың негізгі іргетасы осы деп білемін. Былайша айтқанда, билік халықтың қолына беріліп отыр.

- Алғашқы референдум кезінде қазақстандықтар белсенділік танытып, 90 пайызы ұсынылған өзгерістерді құптады. Биыл да Ата Заңның үштен бірі өзгеріске ұшырайды. Осы орайда белсенді дауыс беруге қатысу туралы не айтасыз?

- 1995 жылы ақшадан әбден қысылып, қиналған жұрт ертеңгі күнге деген сеніммен референдумға жаппай қатысты. Сол тұста жұртшылық бұған немқұрайлы қарап, дауыс беруге бармаса, жоғары жетістіктерге жетер ме едік? Әй, қайдам. Халықтың дұрыс таңдау жасауының әрі Ата Заңның толықтырылуының нәтижесінде өстік, өркендедік, өрісіміз кеңейді. Енді дамудың келесі кезеңіне аяқ басатын кез келді. Заман ағымына қарай бейімделіп, жүйелерді жетілдіретін уақыт бұл. Осыдан 27 жыл бұрын қазақстандықтар дамыған мемлекеттің іргетасын қалай қаласа, бүгінгі буын дәл солай Жаңа Қазақстанды құруға нық қадам басуы тиіс деп ойлаймын. Ол үшін бірнеше минуттық, сағаттық уақытын қиып, учаскеге барып, дауыс беруі керек. Иә, кеңестік кезеңнен сайлауға қатысуға әбден «еті үйреніп» алған қарттар, олардың ізін басып келе жатқан аға буын биыл да референдумнан қалыс қалмайды. Оған күмәнім жоқ. Десе де, Жаңа Қазақстанның ертеңі – жастар. 5 маусым күні дәл осы жастар қауымының өзгерістер мен толықтыруларды құптауы не құптамауы аса маңызды. Сондықтан мәні зор шарадан шет қалмаңдар, шырақтарым, дегім келеді. Бүгінгі референдум – сендердің ертеңгі өмірлерің!

- Әңгімеңізге көп рақмет!

Сұхбаттасқан – Құндыз ҚАБЫЛДЕНОВА.

 


Количество показов: 654

Возврат к списку

ЖЕДЕЛ ЖАҢАЛЫҚТАР

«Әке арманы» орындалған күн
13:03 28.06.2022  90

Жауапкершіліктің жүгі ауыр
13:01 28.06.2022  88

Ширақтық. Шеберлік. Шындық
11:42 28.06.2022  93

Мені шыңдаған басылым...
11:37 28.06.2022  94

Техника тізгіншісі
11:34 28.06.2022  91

Балаларға бақылауды күшейту қажет
11:32 28.06.2022  94

Студенттерге - сапалы баспана
11:30 28.06.2022  88

Әлеуеті зор
11:28 28.06.2022  84

Сот қызметкерлері марапатталды
11:19 28.06.2022  91

«Сіз - тікелей эфирдесіз!»
11:17 28.06.2022  98

Қасіретті арқау еткен қойылым
20:18 24.06.2022  87

Вейп: бұлыңғыр болашақ
20:17 24.06.2022  82

«Пати» билеген заман болды...
20:15 24.06.2022  80

Су аймақтары қалай қорғалады?
20:13 24.06.2022  81

Тәртіп сақшыларына - құрмет
20:12 24.06.2022  87

Бәсекелес бола алмайды
20:05 24.06.2022  93

Ауылға интернет қашан жетеді?
20:03 24.06.2022  172

«Мені әдебиет аспанына көтерген космодром»
16:37 23.06.2022  81

Ортада тағы – орамал тақырыбы
16:30 23.06.2022  78

Бастысы – жауапкершілікті сезіну
16:27 23.06.2022  82

Үлгі болатын үздіктер көп
16:19 23.06.2022  85

Журналистика – жүрек қалауы
16:15 23.06.2022  90

Қан қысымын қалай реттейміз?
15:45 23.06.2022  81

Жобаның игілігін ауылда көруде
15:40 23.06.2022  199

Тозған автобустар қашан жаңарады?
15:30 23.06.2022  78

Жаңа тұрғын үй кімдерге тиесілі?
15:27 23.06.2022  84

Сарсаңға салған «Tik-Tok»
11:47 21.06.2022  75

Екі қолға бір күрек табылады!
11:46 21.06.2022  81

Балалар мүддесі – басты назарда
11:44 21.06.2022  81

Суға жаритын күн бар ма?
11:38 21.06.2022  73

«Ол кезде он үште едік...»
11:35 21.06.2022  81

Табиғатқа жанашырлық керек
11:33 21.06.2022  79

Туристік маусым ашылды
11:29 21.06.2022  82

ERTIS MEDIA FEST - қалалық саябақта!
10:55 21.06.2022  74

Шынығу басы - тынығу!
10:53 21.06.2022  78

«Жасыл ел» іске кірісті
10:50 21.06.2022  118

Уақытпен үндескен ұтады
09:58 21.06.2022  470

Ақши тұрғындары неге алаңдаулы?
09:57 21.06.2022  346

Жазушыға Ньютонның байқампаздығы керек!
10:59 16.06.2022  587

Сарыарқа самалы, 16 маусым, бейсенбі
10:55 16.06.2022  679

Бала денсаулығы - басты назарда
09:10 16.06.2022  527

Ұн нарығы: бүгінгі баға қандай?
09:00 16.06.2022  573

Ардагер есімі ұлықталды
09:00 16.06.2022  538

Жердің аты - бабаның хаты
09:00 16.06.2022  525

Ел руханиятына елеулі үлес қосқан нартұлға
09:00 16.06.2022  592

Этноауылдар құрылады
09:00 16.06.2022  525

Оқушы білімі қандай болмақ?
09:00 16.06.2022  554

Оқушылар музейге тегін барады
09:00 16.06.2022  567

Жапырақтарды «жеп» жатыр
09:00 16.06.2022  518

Егін алқабы – астық қалқаны
09:00 16.06.2022  535

«Ақбілектің» премьерасы өтті
10:43 14.06.2022  650

«Қымызмұрындық» дәстүрі дәріптелді
10:41 14.06.2022  669

Демалыс қалай өтеді?
10:39 14.06.2022  651

Талқылау емес, бағыт беру керек
10:37 14.06.2022  630

Биылғы маусымның жаңашылдығы қандай?
10:33 14.06.2022  666

Көмірінен көңілі ыстық Екібастұз!
10:29 14.06.2022  729

Қамданған қапы қалмайды
10:27 14.06.2022  644

Байдаланың жолы жаңаруда
10:25 14.06.2022  624

Жомарт жандар
10:21 14.06.2022  631

Сарыарқа самалы, 14 маусым, сейсенбі
10:19 14.06.2022  648