Ұлыға тағзым – ұрпаққа міндет

ЖЕДЕЛ ЖАҢАЛЫҚТАР

Мәдидің жетістігі
27.11.2021

Аламанда ойы ұшқырлар табысады
27.11.2021

Үлгілі «Баян сұлу»
27.11.2021

Әйелдің бақыты – отбасында
27.11.2021

Қауіпсіздікке кім жауапты?
27.11.2021

Миллиард теңге «желге ұшты» ма?
27.11.2021

Дені - Павлодар қаласында
27.11.2021

Бүгінгі жетістік – ертеңге бағдар
27.11.2021

Сарыарқа самалы, 27 қараша, сенбі
27.11.2021

Астық өткізудің артықшылығы неде?
25.11.2021

Ревакциналау басталды
25.11.2021

Жер берілуі мүмкін
25.11.2021

Ақылы жүйеге қосылды
25.11.2021

Ғажайып өнер әлемі
25.11.2021

Ұлттық мұраның ұлықтаушысы
25.11.2021

Елдіктің жеті тұғыры
25.11.2021

Әрбір өзгеріс – игілік жолына
25.11.2021

Үздіктер озған аламан
25.11.2021

Көлік картасы тиімді бола ма?
25.11.2021

«Ұлтқа қызмет етуден артық бақыт жоқ»
25.11.2021

«Достық» шаттық сыйлайды!
25.11.2021

Сарыарқа самалы, 25 қараша, бейсенбі
25.11.2021

Құпияға толы қорғандар
23.11.2021

«Барокко болмыс»
23.11.2021

Ғалымның есімі – кабинетте
23.11.2021

«Pfizer» екпесін салдырды
23.11.2021

Бала тәрбиесі отбасынан басталады
23.11.2021

Несиені оңды-солды таратуға болмайды
23.11.2021

Өңір тұрғындарының әл-ауқаты - басты назарда
23.11.2021

Жаңа жүйе жетістікке жетелейді
23.11.2021

Сарыарқа самалы, 23 қараша, сейсенбі
23.11.2021

Сарыарқа самалы, 20 қараша, сенбі
22.11.2021

Чемпиондар ауылдан шығады
20.11.2021

Сабақтар қандай жағдайда тоқтайды?
20.11.2021

Орталық мешіттің оң жобалары
20.11.2021

«Елбасымен кездесу өмірімді күрт өзгертті...»
20.11.2021

«Тәуелсіз Қазақстанның кітаптары»
20.11.2021

«Адам жанымен сұлу...»
20.11.2021

Кіл жүйрікте кім жүйрік?
20.11.2021

Толайым табыстар жылы
20.11.2021

Сынақтан сәтті өтті
20.11.2021

Фронт-кеңсе ашылды
20.11.2021

Жанкүйерлер сенімі – «Ақсуда»
20.11.2021

Қазақстандық оқушылар тағы да «SportFEST Kazakhstan» республикалық спартакиадасында бақ сынайды.
18.11.2021

Көмір химиясы: өңдеудің болашағы қандай?
18.11.2021

«30 жұлдызды күн»
18.11.2021

Құрсақтағы сәбиді қорғайды
18.11.2021

Борышкерлерді баспанасынан айырмаудың жолы қандай?
18.11.2021

Ауылдың тұрмысы жақсарды
18.11.2021

«Газет уақытылы жетуі тиіс!»
18.11.2021

Үздік 30 ауылдың қатарында
18.11.2021

«Күй керуені»
18.11.2021

Шыққан шыңы биік еді
18.11.2021

Шаруаның игі ісі – елдің ырысы
18.11.2021

Балаларды егудің тәртібі қандай?
18.11.2021

Жол картасын құру қажет
18.11.2021

«Worldskills» - жас мамандар сыны
18.11.2021

Сарыарқа самалы, 18 қараша, сейсенбі
18.11.2021

Қазақ оқырмандары көбейді
16.11.2021

Саз бен сөз үйлескен кеш
16.11.2021

Ұлыға тағзым –  ұрпаққа міндет 26.10.2021

Ұлыға тағзым – ұрпаққа міндет

Сенбі күні облыстық «Saryarqa samaly» газетінің редакциясы орналасқан «Ертіс Медиа» ЖШС ғимаратында басылымның тұңғыш редакторы, жазушы, академик Бейсембай Кенжебайұлына арналған тағзым тақта орнатылды.

8399f7ae-131b-4edc-b76d-6837eff77cb5.jpg

Тілеуберді САХАБА

Қаламгердің рухына құрмет көрсетуге арналған жиынға арысы Алатаудың баурайынан, берісі Арқа мен Ертіс-Баян өңірінен құрметті меймандар арнайы келді. Атап айтқанда, ҚР Парламенті Сенатының депутаты, химия ғылымдарының докторы Алтынбек Нухұлы, қаламгердің жақын туысы Қайрат Қадырбеков пен туған жиені Әділ Бектұров, «Нұр Отан» партиясы облыстық филиалы төрағасының бірінші орынбасары Илья Теренченко, облыстық білім беру басқармасының басшысы Дінислам Болатханұлы қатысты. Ескерткіш тақтаны ашу рәсімі де осы меймандардың еншісіне бұйырды. Сонымен қатар, есім-сойлары елге мәлім ақын-жазушылар мен бірқатар ардагер журналистер де осы ерекше оқиғаға куәгер болып, Бейсембай Кенжебайұлы жайлы естеліктерімен бөлісті.

DSC_3531.JPG

- Бүгін тарихи күн. Себебі, біздің қара шаңырағымыз – облыстық «Saryarqa samaly» газетінің іргетасын қалаған ұлы оқымысты, ғұлама ғалым Бейсембай Кенжебайұлына тағзым тақта орнатылды. Бейсембай ағамыз осы іске араласқанда небары 25 жаста ғана екен. Сонау Қызылордадан, Алматыдан типографияға қажетті құрылғыларды әкеліп, қазақ тілді газеттің іргетасын қалады. Ол ұлтымыздың тау тұлғалы азаматтарын көрді, пікірлесті. Атап, айтқанда қазақ жастарының басын құраған Ғани Мұратбаевтың мектебінен өткен. Алаш қайраткерлері Міржақып Дулатовпен бірге болған, Мәскеуде оқуда жүргенде Әлихан Бөкейхановтың үйінен дәм татқан екен. Сондай-ақ, Сәкен Сейфуллин, Бейімбет Майлин, Ілияс Жансүгіровтердің еңбектерін шығару жолында күш жұмсады. «Абай жолы» романын алғаш баспадан шығарып, Мұхтар Әуезовтің жолын ашты. Жазушының ғылым жолындағы еңбектері де ұшан-теңіз. Соның арқасында «Бес ғасыр жырлайды» әдеби топтамасы өмірге келді. Қаламгер Жүсіпбек Аймауытовпен қатар жүріп, тәлімін алды. Сұлтанмахмұт Торайғыров жайлы диссертация жазды. Оның шәкірттері де мықты. Мұхтар Мағауин, Әбіш Кекілбаев, Рымғали Нұрғалиев, Рахманқұл Бердібай сынды алыптарды тәрбиеледі. Міне, осындай ерекше еңбек жолын Ертіс-Баян өңірінде бастағанын біз мақтанышпен еске аламыз. Облыстық «Saryarqa samaly» газетінің ең алғашқы редакторы сол заманда «Кеңес туы» деп аталатын газеттің басында болған Бейсембай ағамыздың тағзым тақтасының ашылуы – бұл заңдылық, бұл – әділеттілік деп санаймын, - деді ҚР Парламенті Сенатының депутаты Алтынбек Нухұлы. Негізі, Бейсембай Кенжебайұлы Оңтүстік Қазақстан облысы Ордабасы ауданы Бөген ауылында туған. И.Сталин атындағы Мәскеудегі Шығыс еңбекшілері коммунистік университетін, М.Горький атындағы Әдебиет институтын, Қазақ мемлекеттік университетін бітірген. Оның қазақ әдебиеті мен түркітану саласына сіңірген еңбегі Қазақстанға ғана емес, тұтас түркі жұртына етене таныс. Облыстағы жалғыз қазақ басылымының алғашқы саны осындай ұлы тұлғаның қолтаңбасымен шығуы – газет ұжымы мен оқырмандары үшін үлкен абырой. Қаламгердің ұрпақтарының бірі – Қайрат Қадырбековтің сөзінше, оңтүстік өңірде қаламгердің атына көшелер мен мекемелер берілген. Бірақ, дәл осындай форматта тағзым тақтасы тұңғыш рет орнатылып отыр. Бейсембай Кенжебайұлы Алматыдағы ҚазМУ-де жұмыс істеген кезінде 42 ғылым кандидатын, 3 ғылым докторын дайындаған. Докторлардың қатарында Әбділдә Тәжібаев, Темірбек Қожекеев және Арап Еспенбетов бар. Ал кандидаттық диссертация қорғатқан шәкірттері де кейін мықты ғалым, қарымды қаламгер болды. Міне, шәкірттерінің кілең дара тұлға болуы - ұстаздарының ұлылығында, дейді ол.

DSC_3556.JPG

- Ол кісінің ұстаздары да керемет болған. Мәскеуде оқығанда Міржақып Дулатовтың, Мағжан Жұмабаевтың үйлерінде тұрған екен. Енді осындай тұлғалармен бірге жүргеннен кейін жақсы қасиеттері мен озық ойларын бойына сіңірмеу мүмкін емес еді. Соның арқасында жеке бастың қамын емес, ұлттың мүддесін жоғары көтеретін азамат болды. Бейсембай атамыздың өкіл баласы болып кеткен Құлбек Ергөбек бір сөзінде: «Қайырымсыз уақыттың қайсар баласы» деген теңеу айтқан еді. Атамыздың үйінде мен де тұрып, көп уақыт бірге болдым. Сол кезде қыдырып жүргенде «біз жасық болдық, сендер олай болмаңдар» деген ақылын жиі айтатын. Себебі, көп қиындық көрген ғой. Менің анамның айтуынша, 1949-51 жылдар аралығында мүлдем жұмыссыз отырған. «Біз тамақ апарып беретін едік» деп отыратын. Бүгінде оңтүстікте өзінің кіндігінен тараған ұрпақтары бар. Мен бүгін барша сол ұрпақтарының және туыстарының ыстық сәлемін арқалап келіп отырмын. Осы мемориалды тақтаның орнатылуына бастамашыл болған, істің басықасында жүрген азаматтарға және редакция ұжымына барша Кенжебаевтар әуелетінің атынан алғыс білдіремін, - деді Қайрат Қадырбеков. Шара барысында облыстық «Saryarqa samaly» газетінің бас редакторы Нұрбол Жайықбаев сөз сөйлеп, осы тағзым тақтаны орнату ісіне атсалысқан азаматтарға және қаламгердің рухына тағзым етіп келген барша құрметті меймандарға алғысын білдірді. Өңірімізге белгілі айтыскер ақын Оразбек Саяхат жырдан шашу шашып, қаламгердің ұлт руханиятына сіңірген еңбегін қара өлеңмен әспеттеді. Тақтаның ашылу рәсіміне жиналған жұрт «Ақ отау» мейрамханасында болған Бейсембай Кенжебаевты еске алу асына қатысты. Облыстық Мәшһүр Жүсіп орталық мешітінің наиб имамы Қанат Қабаев марқұмның аруағына құран оқып, дұға бағыштады. Ал дәстүрлі әнші, республикалық байқаулардың жүлдегері Мұхит Нұрбол бастаған өнерпаз жастар әсем әнмен әрледі.

 DSC_3549.JPG

Дінислам БОЛАТХАНҰЛЫ, облыстық білім беру басқармасының басшысы:

- Бұл - біздің отбасымыз үшін ерекше оқиға. Себебі, жерлесіміз Бейсембай Кенжебаев басқан жерге жүз жылдан кейін біз келіп еңбек етудеміз. Сол кісілердің атына лайық болсақ деп еңбектеніп жатқан жайымыз бар. Бейсекеңді Ертіс-Баян жұрты ұмытпаған екен. Айналамыздағы үлкен аға, апаларымыз сол кісіден дәріс алғанын мақтанышпен айтып жатыр. Негізі, Бейсембай Кенжебаевтың осындай дәрежеге жету жолындағы алғашқы баспалдағы осы өңірден басталған. Яғни, осы жерде қызмет істеп, ұлы адамдармен таныс болды. Соның нәтижесінде Сұлтанмахмұт туралы естіп зерттеді, Бұқар жыраудың тың дүниелерін жарыққа шығарды. Міне, бүкіл түркі жұртына ортақ тұлғаға осындай деңгейде құрмет көрсетіп, есімінің тарих тақтасына жазылуы заңдылық деп ойлаймын.

 

Жыр-шашу

 

Ассалаумағалейкүм, қонақтарым,

Игі істе бастарың бірігуде.

Бейсембай атам жайлы сөз қозғайын,

Белгілі емес тұлғаның сыры кімге.

Газетіме алғашқы редактор болып,

Табаны жақындап ед(і) тілінуге.

Жиырма бес жастағы Кенжебаев,

Еңбектерді атқарды ірі мүлде.

Бұл газетті елдің көз-құлағы қылып,

Еңбек еткен үлгі ғой күні бізге.

Бейсембайдың еңбегін ұмытпайды,

Тарих қылып ертең мен бүгінім де.

Газеттің қабырғасын тіктеген соң,

Қабырғаға есімі ілінуде.

Тақтасын жатқанымен бүгін ашып,

Атағы кеткен дала қырын асып.

Бейсембайдың арқасында әдебиеттің,

Тарихы түркілерге тұр ұласып.

Мұнда жүріп Сұлтанмахмұтты зерттеген ғой,

Құдайым қылған екен  мұны нәсіп.

Алғашқы боп зерттеген жан емес пе,

Еңбегі басқалардан бұрын асып.

«Көгімізге күн болам» деген еді,

Сұлтанмахмұт өзінің сырын ашып.

Сондықтан Кенжебаев кеткен екен,

Қазақтың көгіндегі күнін ашып.

Тақта ашқан редакцияға мың рахмет,

Редактордың көтеріп бағасын да.

Мұндай ерлер болғанына қуанасың,

Шынайы баға беріп, ол асылға.

Жас тұнғанмен сан көздің шарасында,

Берілген уақыт бар ғой әр асылға.

Еске алардай істерін  қалдырыпты,

Өзі көрген келте уақыт шамасында.

Көп адамнан тек сызықша қалады екен,

Туған және қайтқан жылдың арасында.

Оразбек САЯХАТ,
айтыскер ақын.

Суретті түсірген - Есенжол Исабек.

 


Количество показов: 423

Возврат к списку