Қолма-қол ақшаға қайтып ораламыз ба?

ЖЕДЕЛ ЖАҢАЛЫҚТАР

Техникалық білімнің заманы туды
22.01.2022

«Ақсу» Түркияға аттанды
22.01.2022

Жаңа техниканың тілін меңгеруде
22.01.2022

Жұмыла білген жұрт жығылмайды
22.01.2022

Автокөлік берілді
22.01.2022

Күрделі жағдайға дайынбыз ба?
22.01.2022

Қалдық сыртқа шықпайды
22.01.2022

«Спутник Лайт» вакцинасы жеткізілді
22.01.2022

Сарыарқа самалы, 22 қаңтар, сенбі
22.01.2022

Қиянатты қиып түскен...
20.01.2022

Қолтаңбада – Қаныш келбеті!!!
20.01.2022

Шын мықтылар ауылдан шығады
20.01.2022

«Алаш кітапханасы»
20.01.2022

Филармонияға ғимарат берілді
20.01.2022

Кітапхана ісінің шебері
20.01.2022

Онлайн оқу үлгерімге әсер етпейді
20.01.2022

Бағдарлама нәтижесі қандай?
20.01.2022

Жастарға жол ашатын жобалар
20.01.2022

Елдегі тұрақтылық маңызды
20.01.2022

Көмір бағасы жыл соңына дейін қымбаттамайды
20.01.2022

Утилизациялық алым сомасы бағаға әсер ете ме?
20.01.2022

Шекті баға: нарық қалай өзгерді?
20.01.2022

Ұтысқа қатысушылар тізімі:
20.01.2022

«Омикрон»: тұрғындардың жауапкершілігі маңызды
20.01.2022

Банкрот болу несие жүктемесін азайта ма?
20.01.2022

Қалтаны қағудың айласы ма?
20.01.2022

Сарыарқа самалы, 20 қаңтар, бейсенбі
20.01.2022

Әділдік жолымен жүрейік!
19.01.2022

Жаңа картиналар түсті
18.01.2022

Жаңғырығы басылмаған «Ertis»
18.01.2022

Әкімдер дүкен аралады
18.01.2022

Өзгеше өтуі тиіс
18.01.2022

Бір оператор қалады
18.01.2022

«Асланның» ақ наны
18.01.2022

Сарыарқа самалы, 18 қаңтар, сейсенбі
18.01.2022

Аймақта көмір қоры жеткілікті
15.01.2022

Ерлік үлгісін көрсетті
15.01.2022

«Рахметте» баға қалай түзіледі?
15.01.2022

Талаптының табысы артады
15.01.2022

Бағаны өсіруге негіз жоқ
15.01.2022

Сарыарқа самалы, 15 қаңтар, сенбі
15.01.2022

Қолтаңбада – Қаныш келбеті
13.01.2022

Тілге қызмет ету - абыройлы іс
13.01.2022

Шынайы жаңару кезеңі
13.01.2022

Жаңа кітаптар түсуде
13.01.2022

Жанармай бағасы - бақылауда
13.01.2022

Елдің қорғаныс саласын қалай күшейтуге болады?
13.01.2022

Азық қоры аз емес
13.01.2022

Қоғамдық көліктің жүру уақыты ұзарды
13.01.2022

Режимді бұзғандар бар
13.01.2022

«Омикроннан» үрей көп
13.01.2022

Озық тәжірибенің берері мол
13.01.2022

Дамудың жаңа кезеңі басталады
13.01.2022

Сарыарқа самалы, 13 қаңтар, бейсенбі
13.01.2022

Сарыарқа самалы, 11 қаңтар, сейсенбі
11.01.2022

Халықаралық рейс жолға қойылды
30.12.2021

Мобильді аударымдарға салық салына ма?
30.12.2021

«Ақсу» сенімді ақтады
30.12.2021

Балаларға - жаңа мүмкіндіктер
30.12.2021

Басым бағыттар белгілі
30.12.2021

Қолма-қол ақшаға қайтып ораламыз ба? 04.12.2021

Қолма-қол ақшаға қайтып ораламыз ба?

Бүгінде бірқатар қызмет көрсету орындары мобильді аударымдардан бас тартып, тұрғын-дардан ақыны қолма-қол ақшамен қабылдауға көшті. Бұған ҚР Парламенті Сенаты депутаттарының «Салық және кейбір міндетті төлемдер туралы» Кодекске өзгертулер енгізуі себеп болды. Алайда бұл ретте кәсіпкерлер жаңашылдықтың түп төркінін түсінбей, асығыс шешім қабылдап жатқан көрінеді.


Қазіргі таңда қандай да бір қызметтің ақысын банктердің мобильді қосымшасы арқылы аудару дағдыға айналды. Тұрғын-дардың басым бөлігі бұрынғыдай әмиян ұстап, қалтасына ақша салып жүрмейді. Дүкенге телефонмен барса жеткілікті. Сөрелерде көрсетілген ұялы телефон нөмірі бойынша тауар құнын әп-сәтте аудара салады. Такси, сұлулық салондары, көлік дөңгелектерін жөндеу сияқты қызмет көрсету орындары да мұндай жүйеге әлдеқашан көшіп қойған. Бірақ «Салық және кейбір міндетті төлемдер туралы» Кодекске өзгерістер енгізуге қатысты заң жобасы депутаттар тарапынан мақұлданғаны сол еді, электронды түрде төлем қабылдау сап тыйылды. Түптеп келгенде, мұндағы өзгерістер «мобильді төлем» деген түсінікті енгізуге ғана байланысты. Қазіргі уақытта тауарлар мен қызмет түрлерінің ақысы «аударымдар» деген тетік арқылы жасалса, келер жылдан бастап «төлемдер» деген батырманы басу арқылы іске асуы мүмкін. Мүмкін деп отырған себебіміз – Сенат депутаттары жаңашылдықты құптағанмен, Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев әзірше тиісті құжатқа қол қойған жоқ. Соған қарамастан отандық тауарлар мен қызметтер нары-ғында «дүрбелең» туындады. Әсіресе, бұған дейін банк картасына аударым жасауды өтінген саудагерлер, такси жүргізушілері енді қолма-қол ақшамен есеп айырысуды талап ететін болды. Олардың басым бөлігі желтоқсан айынан-ақ кәсіпкерлердің шоттарына мобильді қосымшалар арқылы түсетін қаражаттың барлығы мемлекеттік кіріс органдары тарапынан бақыланып, қосымша салық салынады деп пайымдайтын көрінеді.

- Мен өз-өзін жұмыспен қамтыған азамат ретінде тіркеліп, бірыңғай жиынтық төлем жасаймын. Бұған дейін такси қызметі ретінде тұрғындардан тапсырыс қабылдап, діттеген жерге апарғаным немесе сәлемдеме жеткізгенім үшін белгіленетін ақыны өзімнің немесе жұбайымның банк шотына аударуын өтінетін едім. Себебі соңғы уақытта тұрғындардың дені мобильді аударымға көшкен соң біз де қолма-қол ақшадан қағылып қалдық. Кейде жолаушыларға беретін қайтарым ақша болмай жатады. Бірақ қарашаның соңында депутаттар Кодекске өзгертулер енгізген соң әлеуметтік желілерде «енді мобильді қосымша арқылы түскен табыстың бәрі бақыланып, қосымша салық салынады» деген ақпаратты көзім шалды. Егер әр тапсырыстан түсетін табыстың бір бөлігін салыққа төлеп, бір бөлігіне жанар-жағармай сатып алар болсам, пайда көрмейтін түрім бар. Оған қоса, бөлшектерді ауыстыру, көлік жөндеуге кететін шығындар бар. Сондықтан соңғы бірнеше күнде тапсырыс қабылдаған кезде ақыны қолма-қол ақшамен ғана қабылдайтынымды ескертетін болдым, - дейді Қуаныш есімді такси жүргізушісі. Азық-түлік дүкеніндегі сатушы-лардың басым бөлігі де қолма-қол ақшамен есеп айырысуды құп көретін болды. Олардың сөзінше, тұтынушылардың 70 пайызы тауар бағасын аударыммен, 20 пайызы банк картасымен, тек шамамен 10 пайызы қолма-қол ақшамен төлейді. Егер қызмет көрсетушілер аударым жасаудан жаппай бас тартса, бұрынғы төлем тәсіліне қайтып келер түріміз бар. Ал ел билігі керісінше электронды сауда айналымына көшу қажеттігін алға тартады. Сол үшін де осы жылдың шілде айында шағын және орта бизнес нысандары төлемдерді POS-терминалдар арқылы қабылдауы тиіс деген талап қойды. Қаржы министрлігінің дерегінше, жыл басынан бері ел көлемінде барлығы 36 трлн теңге онлайн аударым жасалды. Бірақ жақын күндері бұл сома едәуір азаятын сияқты. Сондықтан салық органдары Кодексте қарастырылған жаңашылдықты түсіндіруге кірісті. Облыстық мемлекеттік кірістер департаменті түсіндіру жұмыстары басқармасының басшысы Галина Бирюкова жаңа салық түрі енгізіл-мейтінін хабарлады. Қосымша міндетті төлем түрі пайда болуына қатысты тараған мәлімет – жалған ақпарат.

- Бұл заң жобасына сәйкес, «мобильді төлемдер» түсінігі пайда болады. Ол туыс-туғандардан, тамыр-таныстардан арасында бір түсетін аударымдар мен кәсіпкерлікті жүргізу есебінен шотқа аударылатын төлемнің ара-жігін ажырату үшін қажет. Яғни, кімнің қатардағы тұрғын, кімнің іс жүзінде кәсіпкер екенін анықтауға мүмкіндік береді. Бірақ салық салу режимінде ештеңе өзгермейді. Салық мөлшерлемесі, оны төлеу мерзімі, есеп беру уақыты сол қалпы сақталатындықтан, бизнес нысандарына қосымша жүктеме түспейді, - дейді Г.Бирюкова. «Төлем» мен «аударым» деген жеке жолақтардың пайда болуы тұтынушыларға да тиімді болмақ. Себебі қазіргі уақытта қандай да бір тауар ала қалсаңыз, мобильді қосымша арқылы аударым жасайсыз. Бірақ бұл ретте түбіртек берілмейді. Яғни, ертеңгі күні тауарды қайтару, ауыстыру мүмкіндігі болмайды. Егер тауар бағасын «төлем» батырмасы арқылы төлер болсаңыз, өз құқығыңызды қорғай аласыз. Осы орайда келер жылдың 1 қаңтарынан бастап «e-Salyk Business» мобильді қосымшасын қолдану арқылы жаңа арнайы салық режимі енгізілетінін еске сала кетейік. Бұл қосымша арқылы жеке кәсіпкерлікті тіркеуге, салық режимін таңдауға, оны кассалық аппарат ретінде қолдануға болады. Сондай-ақ, 2023 жылға дейін жеке кәсіпкерлер табыс салығынан босатылғанын атап өткен жөн. Демек, Кодексте бір түсінік енгізілгенмен, қосымша салық салынбайды. Сол себепті қызмет көрсету орындары мен тұтынушыларға электронды аударымдарды төлем тәсілі ретінде қолдануға еш кедергі жоқ.

 

Құндыз ҚАБЫЛДЕНОВА.


Количество показов: 723

Возврат к списку