Орталықтың пайдасы қандай?

ЖЕДЕЛ ЖАҢАЛЫҚТАР

Мәдидің жетістігі
27.11.2021

Аламанда ойы ұшқырлар табысады
27.11.2021

Үлгілі «Баян сұлу»
27.11.2021

Әйелдің бақыты – отбасында
27.11.2021

Қауіпсіздікке кім жауапты?
27.11.2021

Миллиард теңге «желге ұшты» ма?
27.11.2021

Дені - Павлодар қаласында
27.11.2021

Бүгінгі жетістік – ертеңге бағдар
27.11.2021

Сарыарқа самалы, 27 қараша, сенбі
27.11.2021

Астық өткізудің артықшылығы неде?
25.11.2021

Ревакциналау басталды
25.11.2021

Жер берілуі мүмкін
25.11.2021

Ақылы жүйеге қосылды
25.11.2021

Ғажайып өнер әлемі
25.11.2021

Ұлттық мұраның ұлықтаушысы
25.11.2021

Елдіктің жеті тұғыры
25.11.2021

Әрбір өзгеріс – игілік жолына
25.11.2021

Үздіктер озған аламан
25.11.2021

Көлік картасы тиімді бола ма?
25.11.2021

«Ұлтқа қызмет етуден артық бақыт жоқ»
25.11.2021

«Достық» шаттық сыйлайды!
25.11.2021

Сарыарқа самалы, 25 қараша, бейсенбі
25.11.2021

Құпияға толы қорғандар
23.11.2021

«Барокко болмыс»
23.11.2021

Ғалымның есімі – кабинетте
23.11.2021

«Pfizer» екпесін салдырды
23.11.2021

Бала тәрбиесі отбасынан басталады
23.11.2021

Несиені оңды-солды таратуға болмайды
23.11.2021

Өңір тұрғындарының әл-ауқаты - басты назарда
23.11.2021

Жаңа жүйе жетістікке жетелейді
23.11.2021

Сарыарқа самалы, 23 қараша, сейсенбі
23.11.2021

Сарыарқа самалы, 20 қараша, сенбі
22.11.2021

Чемпиондар ауылдан шығады
20.11.2021

Сабақтар қандай жағдайда тоқтайды?
20.11.2021

Орталық мешіттің оң жобалары
20.11.2021

«Елбасымен кездесу өмірімді күрт өзгертті...»
20.11.2021

«Тәуелсіз Қазақстанның кітаптары»
20.11.2021

«Адам жанымен сұлу...»
20.11.2021

Кіл жүйрікте кім жүйрік?
20.11.2021

Толайым табыстар жылы
20.11.2021

Сынақтан сәтті өтті
20.11.2021

Фронт-кеңсе ашылды
20.11.2021

Жанкүйерлер сенімі – «Ақсуда»
20.11.2021

Қазақстандық оқушылар тағы да «SportFEST Kazakhstan» республикалық спартакиадасында бақ сынайды.
18.11.2021

Көмір химиясы: өңдеудің болашағы қандай?
18.11.2021

«30 жұлдызды күн»
18.11.2021

Құрсақтағы сәбиді қорғайды
18.11.2021

Борышкерлерді баспанасынан айырмаудың жолы қандай?
18.11.2021

Ауылдың тұрмысы жақсарды
18.11.2021

«Газет уақытылы жетуі тиіс!»
18.11.2021

Үздік 30 ауылдың қатарында
18.11.2021

«Күй керуені»
18.11.2021

Шыққан шыңы биік еді
18.11.2021

Шаруаның игі ісі – елдің ырысы
18.11.2021

Балаларды егудің тәртібі қандай?
18.11.2021

Жол картасын құру қажет
18.11.2021

«Worldskills» - жас мамандар сыны
18.11.2021

Сарыарқа самалы, 18 қараша, сейсенбі
18.11.2021

Қазақ оқырмандары көбейді
16.11.2021

Саз бен сөз үйлескен кеш
16.11.2021

Орталықтың  пайдасы қандай? 09.09.2021

Орталықтың пайдасы қандай?

Осыдан бірнеше жыл бұрын елімізде көтерме-тарату орталықтарын салу мәселесі көтерілген болатын. Әу бастағы жоспар бойынша, алғашқы орталықтардың бірі былтыр біздің облыста қолданысқа берілуі керек еді. Бірақ азық-түлік қауіпсіздігін сақтап, ауыл шаруашылығы өнімдерінің бағасын тұрақты сақтауы тиіс бұл орталықтардың құрылысына қатысты жұмыс сиырқұйымшақтанып кетті.

Жалпы, көтерме-тарату орта-лықтарын іске қосу тәжірибесі әлемде бұрыннан бар. Алысқа бармай-ақ, көршілес Ресейдегі бірнеше орталықты мысалға келтіруге болады. Бұл бағыттағы жұмыстың бір ізге келтірілгені соншалық, бүгінгі күні шаруалар, сатушылар мен тұтынушылар ет, сүт, көкөніс сынды тауарлар мәселесіне қатысты бас қатырмайды. Ал бізде ше?

Біздің елде де көтерме-тарату нүктелерін салу туралы айтылған еді. Алайда, айтылған күйі қалды. Құзырлы министрліктің ауқымды жобалары да іске асқан жоқ. Сондықтан Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев биылғы Жолдауында бұл мәселеге тағы да көңіл аударды.

- Қазақстанның ауыл шаруа-шылығының әлеуеті орасан зор екені көп айтылады. Бірақ, агроөнеркәсіп кешені саласында қордаланған проблемалар да аз емес. Ең алдымен, бұл – азық-түлік тауарларының бағасын белгілеудің және оны бөліп-таратудың тиімсіз жүргізілуі. Мен бұған дейін көтерме-тарату орталықтарының желісін құрудың маңыздылығы туралы айтқан болатынмын. Осы орталықтардың шағын ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілерге, соның ішінде, жеке қосалқы шаруашылықтарға да қолжетімді болуын қамтамасыз ету маңызды. Бұл нарықтың монополиялануына жол беруге болмайды, - деп қадап айтты Президент.

Мұндай орталықтардың салынуы бірден бірнеше тарапқа тиімді болмақ. Атап айтқанда, бұл кластердің негізгі тірегі - шаруалар. Олар үшін өзі өсірген өнімнің тиімді бағамен сатылуы маңызды. Бұл ретте көтерме-тарату орталықтары тұрақты тапсырыспен қамтамасыз етеді. Екіншіден, өнімдерді сақтауға, жеткізуге жауапты болатын инвесторлар өнімге белгіленген көлемдегі үстемеақы қосу арқылы табыс табады. Үшіншіден, сауда орындары ұтады. Себебі дүкендерді сапалы әрі арзан өніммен қамту мәселесі шешіледі. Қазіргідей жеке шаруашылықтарды іздеп, олардың әрқайсысымен келіссөз жүргізіп, тауарды алып кетудің қажеті болмайды. Бәрінен де мұндай орталықтардың іске кірісуі тұтынушыларға оңтайлы болуы тиіс. Сатып алушыларда сапасы жоғары, бағасы төмен өңірлік өнімдерді алу мүмкіндігі болады.

ҚР Сауда және интеграция министрлігінің бастапқы жоспарына сәйкес, алдымен еліміздің бес облысында осындай тарату орындары салынуы тиіс еді. Олардың қатарында Павлодар облысы да бар. Бірақ өткен жылы пайдалануға берілуі керек болған сауда нүктесі іске қосылмақ түгілі әлі қазығы қағылған жоқ. Жауапты сала өкілдері мұны инвестордың жұмысымен байланыстырып отыр. Құжаттарды рәсімдеу, сараптамалар қорытындысын алу сынды ресми шаруалар қолды байлағанға ұқсайды.

Жобаны жүзеге асыратын компания – «Ұлттық тауар тарату орталығы» ЖШС. Бүгінде аталмыш кәсіпорын тиісті конкурсты жеңіп, мемлекеттік – жеке меншік әріптестік туралы келісімшартқа қол қойды.

Облыстық кәсіпкерлік және индустриялық-инновациялық даму басқармасы басшысының орынбасары Дәулен Қабдушевтің сөзінше, көтерме-тарату орталығына екі жер телімі берілді. Алғашқысы – Ақсу қаласындағы индустриялық аймақтағы 30 гектар аумақ. Мұнда қажетті инфрақұрылымның барлығы бар. Сондықтан өнімдерді сақтауда қиындық туындамауы тиіс. Екіншісі – облыс орталығынан 20 шақырым қашықтықта орналасқан Мичурин ауылының маңындағы 20 гектар жер. Қазіргі уақытта инвестор аталмыш жер телімдерін қоршау ісіне кірісті. Жоспар бойынша, құрылыс жұмыстары келесі жылы басталып, жыл соңына дейін аяқталады. Айта кетейік, құрылыс барысында бөлінетін инвестиция көлемі 22,6 млрд теңгені құрайды. Ұлттық тауар тарату орталығы Ақсу аумағындағы орталықты салуға 13,1 млрд теңге, Мичурин ауылындағы алқаптағы құрылыс жұмыстарына 9,5 млрд теңге бөлмек.

- Бұл орталықтың басты мақсаты – азық-түлік қауіпсіздігін сақтау. Аталмыш тарату нүктелері маусымаралық сұраныс кезінде өңір қажеттілігін қамтып, ауылшаруашылық тауарларына белгіленетін соңғы бағаны бақылауға мүмкіндік береді. Сонымен қатар, тауар өндіруші мен тұтынушы арасындағы делдалдар санын азайтады. Бұл ретте шағын шаруашылықтарға зор қолдау болмақ, - дейді Д.Қабдушев.

Бірақ жергілікті кейбір шаруа-лардың бұл бастамаға қатысты пікірі екіұдай болып тұр. «Әділ» шаруа қожалығының басшысы Қайрат Оспанов көтерме-тарату орталықтарын өніммен қамту міндетті болмауы тиіс деп санайды.

- Шаруалардың өнімін бір орталықтың сатып алғаны дұрыс. Себебі картоп, сәбізді алатын тұтынушыларды іздеп, әуреге түспейміз. Бірақ бұл ретте екі мәселені ескеру керек. Бірінші – өнімнің бағасы. Егер босату құнынан түскен табыс шығынымызды өтемейтін болса, көкөністерді орталыққа беру тиімді бола қоймас. Екіншіден, субсидияның қайтарымы ретінде белгілі бір көлемдегі өнімді міндетті түрде өткізу қажет деген талап қойылмауы керек деп ойлаймын, - дейді шаруа.

ҚР Сауда және интеграция министрі Бақыт Сұлтанов ешқандай міндеттеу болмайтынына сендірді. Керісінше, шағын шаруашылықтарды қолдау тетігі ретінде іске аспақ. Келесі жылы ел көлемінде 17 көтерме-тарату орталығы салынуы керек. Сонымен қатар, отандық инвесторлар Өзбекстан, Тәжікстан мен Қырғызстанда да осындай орталықтар құрылысын қолға алмақ. Ол үшін мемлекеттік қазынадан қаражат бөлінбейді. Барлық жобалар жеке инвестиция есебінен іске асады.

Құндыз Қабылденова.


Количество показов: 890

Возврат к списку