Цифрландыру ауылға да жетті

СОҢҒЫ ЖАРИЯЛАНЫМДАР

Жол: Көпір құрылысы қашан аяқталады?
15:30 03.02.2023  466

Халыққа қызмет көрсету орталығы ашылады
16:27 02.02.2023  607

Баға көтеруге негіз жоқ
16:24 02.02.2023  506

Су тапшылығын жоюдың жолы бар павлодарлық ғалым тың жоба ұсынды
11:18 02.02.2023  453

Чемпиондар ауылдан шығады! Ақтоғай ауданында қандай спорт нысандары салынады?
11:15 02.02.2023  392

Оқырман сұранысы қандай болмақ?
11:09 02.02.2023  558

Тәрбие тал бесіктен басталады
11:03 02.02.2023  664

Қайраткер атында турнир өтті
10:57 02.02.2023  511

Жаңа басшылар
10:53 02.02.2023  764

Әскерден соң оқуға қалай түсуге болады?
10:50 02.02.2023  597

Ауыл дамуына басымдық беріледі
10:48 02.02.2023  450

Балабақшада мамандар неге тапшы?
10:46 02.02.2023  414

Пәндерді шетел тілінде оқытқан дұрыс па?
10:42 02.02.2023  454

Полиция көліктері сақадай сай
10:39 02.02.2023  477

Ана тағдырын суреттеген портрет
10:36 31.01.2023  563

Қазандықтар жаңғыртылады
10:35 31.01.2023  929

Әйелді аялау - әлемді аялау
09:23 31.01.2023  769

Мерзімді басылымдар - жаңғыру жолында
09:20 31.01.2023  557

Жолаушының «жыры» біте ме? немесе «Аялдамадағылардан» сәлем хат
09:17 31.01.2023  576

Сайлау: дайындық барысы қалай?
09:15 31.01.2023  843

Тұрғын үй сертификаты: кімдерге тиесілі?
09:14 31.01.2023  541

Жолаушыларға - жаңа автобустар
09:12 31.01.2023  961

Талап-тілек ескерусіз қалмады
17:23 27.01.2023  1314

Көші-қон саясаты дамуда
16:42 27.01.2023  1287

Үйге жеткізу сервисі жеңілдеді
15:04 26.01.2023  1254

Шежірелі білім ордасы
11:32 26.01.2023  1212

«Қазақ театрында даму бар»
11:30 26.01.2023  1446

Ілгерілеу де, ізденіс те бар
11:28 26.01.2023  1238

Негізгі мектептің күйі нашар
11:26 26.01.2023  1265

«Бәлен жерде алтын бар...»
11:25 26.01.2023  1217

Жазатайым оқиға неге азаймай тұр?
11:23 26.01.2023  1307

Су тасқынына дайындық қалай?
11:21 26.01.2023  1283

Жарымжан балалар неге көбейіп барады?
11:19 26.01.2023  1048

Тығырықтан шығу жолы - тарифті өсіру дейді энергетика мамандары
11:09 26.01.2023  1208

Әкенің рөлін қалай көтереміз?
11:05 26.01.2023  1516

Бұл сайлау бұрынғыдан өзгерек
11:02 26.01.2023  813

Қабдыкәрім ақынның қамқорлығы
10:59 26.01.2023  1171

Пияз экспортын шектеу: тұтынушы мен шаруаға тиімді ме?
10:56 26.01.2023  749

Заңдастыру тәртібі - оңай
10:52 26.01.2023  750

Сарыарқа самалы, 24 қаңтар, сейсенбі
11:27 24.01.2023  657

11 медаль!
11:05 24.01.2023  1201

Абайлаңыз, көктайғақ!
11:02 24.01.2023  1065

Мәселелерді жедел шешу - шарт
11:01 24.01.2023  1138

Жаңа әкімдердің жүгі қандай?
10:58 24.01.2023  1243

Қолтаңбасы өшпейтін қайраткер
10:55 24.01.2023  1410

Автонесие: ескіден жаңасы артық
10:52 24.01.2023  1138

Бал өндірісінен «бал тамбай тұр»
10:50 24.01.2023  1086

Жұмыс тәулік бойы жүргізілуде
10:49 24.01.2023  1226

Ауылда мәдениет үйі салынуда
10:46 24.01.2023  1281

Шетелдік көліктерді заңдастыру басталды
18:10 23.01.2023  1147

Квота көбейеді
11:02 22.11.2022  3397

Қала дамуы қарқынды
11:01 22.11.2022  2970

Баянауылдық «бай-барымташылар бандасы»
10:59 22.11.2022  2916

Жастар белсенділік танытты
10:55 22.11.2022  3373

ІТ-индустрияны қалай дамытамыз?
10:54 22.11.2022  3421

Қаныштың қамқорлығын көрген...
09:34 22.11.2022  3545

Бүгінгі таңдау - ертеңге бағдар
09:27 22.11.2022  3630

Жан жылуы
09:38 21.11.2022  2887

Жаңа үй салынады
09:37 21.11.2022  2941

Кәсіп бастау тетігі – «Даму»
09:36 21.11.2022  3348

Цифрландыру ауылға да жетті 04.03.2021

Цифрландыру ауылға да жетті

Бүгінде дамыған елдер цифрлы жүйені қолдану арқылы экономикалық өсімді 80-85 пайызға арттырып отыр. IТ-технологияны өндіріске енгізу шығындарды 20 пайызға азайтатыны дәлелденген. Қазақстандық фермерлер де көштен қалмай, GPS жүйенің игілігін көруге ниетті.

Әлем неге әлек?

Иә, еліміздің агроөнеркәсіп кешенін дамытудың басты міндеттерінің бірі – цифрландыру. Мемлекет басшысы да аграрлық секторды жаңа технологиялық деңгейге көтеру, өсімдікті қорғау құралдары мен минералды тыңайтқыштарды енгізудің озық жүйелеріне, цифрлық технологияға өтудің қажеттілігін айқындаған болатын.
Бүгінде Еуропадағы компаниялар егістік жағдайын зерттеумен айналысатын дрондарды да шығара бастады. Бұл машиналар фермерлердің егіс шығымдылығын алдын ала болжауға мүмкіндік беруде. Егіске күтім жасаумен қатар, өнім жинауға көмектесе алатын роботтар да пайда болуда. Солардың бірі – AGROBOT компаниясы әзірлеген испаниялық SW6010 роботы өзіне орнатылған камера арқылы піскен жемістерді айқындап, оларды кесіп алуға қабілетті екен. Ал Аустралияның Сидней университетінің ғалымдары әзірлеген робот өсімдіктер арасынан арамшөптерді ажырата алатын көрінеді. Лондонда жердің тапшылығына байланысты жер астынан өнім өсіретін фермалар пайда болуда. Жер астындағы фермада күннің орнына диодты шамдар пайдаланылуда. Нидерландтағы Маастрихт университетінің ғалымдары малдан алынған тканьдер көмегімен зертханада ет өсіруге 2013 жылдан бастап кіріскен болатын. Олар өздерінің қолдан жасап шығарған еттерінен әзірленген алғашқы гамбургерді жұртшылыққа көрсетіп те үлгерді. 
Неліктен бүкіл әлемде ауыл шаруашылығын цифрландыру жедел қарқын алуда? Себебі цифрлы технологиялардың саланы дамытуды жаңа сапалы деңгейге көшіріп, осының ықпалымен ауыл шаруашылығының адамзатқа беретін пайдасы артып, жұмсалатын шығындар бұрынғыға қарағанда көп қысқармақ. 
Отандық ғалымдардың болжамына сәйкес, қазіргі замандық цифрлы технологияларды енгізген жағдайда Қазақстанда астық дақылдарының шығымдылығын ең аз дегенде 2 есе, саладағы еңбек өнімділігін – 2,5 есе, ал мал санын 2 есеге жуық өсіруге болады екен. Қазақстанның 2030 жылға дейін «жасыл» экономиканы дамыту тұжырымдамасына сәйкес, егістік алқаптарының 15 пайызы ылғал үнемдейтін технологиялармен қамтылады. Ғылыми-техникалық бағдарламалар ғылым мен бизнестің тығыз ынтымақтастығын, ауыл шаруашылық тауар өндірушілердің ғылыми инновацияларға сұранысын, еңбек өнімділігін және отандық өнеркәсіптің ғылыми-техникалық деңгейін арттыруға септігін тигізбек.
Қазір елімізде өндіріс жағдайында интернет арқылы қашықтықтан басқарылатын автоматтандырылған фермаларды құруға мүмкіндік бар. Логистиканың дамыған жүйесі мен электронды сауда шағын фермерлік шаруашылықтардан тұтынушыға дейін өнімді сапасын бұзбай жеткізуге, сол арқылы өзіндік құнын төмендетуге мүмкіндік береді. Бұл ұлт саулығы, экспорттық әлеуетті жүзеге асыру тұрғысынан да экологиялық таза өнім өндірісін сақтау мен дамытудың маңызды факторы саналады. Бұл ретте, Солтүстік Қазақстан мал және өсімдік шаруашылығы институтының ғалымдары «Ақылды ферма» жобасын жүзеге асырып отырғанын атап өткен жөн. Яғни, шаруашылықтағы жұмыс адамдардың емес, айти технологиялардың көмегімен атқарылуда. 

Үйде отырып-ақ бақылайды

Павлодар облысында роботтардың көмегімен табыс тауып отырған фермерлер жоқ. Десе де, шаруасына соңғы технология-ларды шама-шарқынша енгізіп жүргендер аз емес. Әзірге жаңашылдыққа қалтасы қалың кәсіпкерлердің мүмкіндігі бар. Соңғы жылдары көптеген шаруалар малына GPS-чиптер орнатып, озық технологияның көмегіне жүгінуде.
Белгілі болғандай, арнайы чип түлік терісінің астына көзге көрінбестей етіп орнатылады екен. Егер малды біреу айдап әкетсе, оның қайда жүргенін, қай бағытқа кетіп бара жатқанын үйде отырып-ақ бақылауға болады. Бұл жаңашыл технологияның арқасында мал ұрлаған барымташылардың ізіне түсу құқық қорғау органдарына да еш қиындық тудырмайды. Тіпті, ұрылар малды сойып, бөлшектеп тастаса да тез тауып алуға мүмкіндігі бар.
Иә, ауыл шаруашылығы дамыған елдер малына таңба баспайды. «Ақылды» чиппен бағып-қағып отыр. Әлемдік қауымдастықтан қалмауға қарекет қылған біздің елде бұл бағыттағы шаруалар енді дамып келе жатқаны белгілі. Әрине, электронды чипке ауылдағы бақташының шамасы да, қаржысыда жете бермейді. Әр чиптің бағасы 100 мың теңгенің ар жақ, бер жағы екенін ескерсек, жағдайды бағамдай беріңіз. Сондықтан да малшылар көбіне қарапайым бірдейлендіру шарасына жүгінеді. 

Электронды өтініш

Соңғы жылдардағы өзгерістерге сәйкес, субсидия алу үшін «Қолдау.кз» сайтына өтініш қалдыру керек. Яғни, барлық шаруа электронды түрде реттеледі. Алғашқыда жүйе дұрыс жұмыс істемей, жиі істен шығып жүрді. Шалғайдағы шаруалар да компьютердің «тілін» түсінбей, өзіне тиесілі қаражаттан қағылған болатын. Яғни, интернет жылдамдығы аз, тіпті жоқ жерде шаруасын дөңгелетіп отырған шаруалар демеуқаржы алуға үлгермей қалды. Қазір жаңа жүйеге үйренісіп, жедел өтінішін қалдыруға дағдыланған. Жаңа жүйе саланың цифрландыруға аяқ басқанын дәлелдейді.
Қорыта айтсақ, АӨК саласын цифрландыру жөніндегі міндеттер шеңберінде ҚР Ауыл шаруашылығы министрлігі жаңашылдыққа ұмтылған шаруаларды қолдап, шығындарын өтеуге әзір. Сондай-ақ барлық мемлекеттік қызметтерді оңтайландырып, электрондық форматқа көшіруде. Бұл бағыттағы шаруалар өз нәтижесін беретініне сенім мол.

Оралхан ҚОЖАНОВ


Количество показов: 592

Возврат к списку

ЖЕДЕЛ ЖАҢАЛЫҚТАР

Жол: Көпір құрылысы қашан аяқталады?
15:30 03.02.2023  466

Халыққа қызмет көрсету орталығы ашылады
16:27 02.02.2023  607

Баға көтеруге негіз жоқ
16:24 02.02.2023  506

Су тапшылығын жоюдың жолы бар павлодарлық ғалым тың жоба ұсынды
11:18 02.02.2023  453

Чемпиондар ауылдан шығады! Ақтоғай ауданында қандай спорт нысандары салынады?
11:15 02.02.2023  392

Оқырман сұранысы қандай болмақ?
11:09 02.02.2023  558

Тәрбие тал бесіктен басталады
11:03 02.02.2023  664

Қайраткер атында турнир өтті
10:57 02.02.2023  511

Жаңа басшылар
10:53 02.02.2023  764

Әскерден соң оқуға қалай түсуге болады?
10:50 02.02.2023  597

Ауыл дамуына басымдық беріледі
10:48 02.02.2023  450

Балабақшада мамандар неге тапшы?
10:46 02.02.2023  414

Пәндерді шетел тілінде оқытқан дұрыс па?
10:42 02.02.2023  454

Полиция көліктері сақадай сай
10:39 02.02.2023  477

Ана тағдырын суреттеген портрет
10:36 31.01.2023  563

Қазандықтар жаңғыртылады
10:35 31.01.2023  929

Әйелді аялау - әлемді аялау
09:23 31.01.2023  769

Мерзімді басылымдар - жаңғыру жолында
09:20 31.01.2023  557

Жолаушының «жыры» біте ме? немесе «Аялдамадағылардан» сәлем хат
09:17 31.01.2023  576

Сайлау: дайындық барысы қалай?
09:15 31.01.2023  843

Тұрғын үй сертификаты: кімдерге тиесілі?
09:14 31.01.2023  541

Жолаушыларға - жаңа автобустар
09:12 31.01.2023  961

Талап-тілек ескерусіз қалмады
17:23 27.01.2023  1314

Көші-қон саясаты дамуда
16:42 27.01.2023  1287

Үйге жеткізу сервисі жеңілдеді
15:04 26.01.2023  1254

Шежірелі білім ордасы
11:32 26.01.2023  1212

«Қазақ театрында даму бар»
11:30 26.01.2023  1446

Ілгерілеу де, ізденіс те бар
11:28 26.01.2023  1238

Негізгі мектептің күйі нашар
11:26 26.01.2023  1265

«Бәлен жерде алтын бар...»
11:25 26.01.2023  1217

Жазатайым оқиға неге азаймай тұр?
11:23 26.01.2023  1307

Су тасқынына дайындық қалай?
11:21 26.01.2023  1283

Жарымжан балалар неге көбейіп барады?
11:19 26.01.2023  1048

Тығырықтан шығу жолы - тарифті өсіру дейді энергетика мамандары
11:09 26.01.2023  1208

Әкенің рөлін қалай көтереміз?
11:05 26.01.2023  1516

Бұл сайлау бұрынғыдан өзгерек
11:02 26.01.2023  813

Қабдыкәрім ақынның қамқорлығы
10:59 26.01.2023  1171

Пияз экспортын шектеу: тұтынушы мен шаруаға тиімді ме?
10:56 26.01.2023  749

Заңдастыру тәртібі - оңай
10:52 26.01.2023  750

Сарыарқа самалы, 24 қаңтар, сейсенбі
11:27 24.01.2023  657

11 медаль!
11:05 24.01.2023  1201

Абайлаңыз, көктайғақ!
11:02 24.01.2023  1065

Мәселелерді жедел шешу - шарт
11:01 24.01.2023  1138

Жаңа әкімдердің жүгі қандай?
10:58 24.01.2023  1243

Қолтаңбасы өшпейтін қайраткер
10:55 24.01.2023  1410

Автонесие: ескіден жаңасы артық
10:52 24.01.2023  1138

Бал өндірісінен «бал тамбай тұр»
10:50 24.01.2023  1086

Жұмыс тәулік бойы жүргізілуде
10:49 24.01.2023  1226

Ауылда мәдениет үйі салынуда
10:46 24.01.2023  1281

Шетелдік көліктерді заңдастыру басталды
18:10 23.01.2023  1147

Квота көбейеді
11:02 22.11.2022  3397

Қала дамуы қарқынды
11:01 22.11.2022  2970

Баянауылдық «бай-барымташылар бандасы»
10:59 22.11.2022  2916

Жастар белсенділік танытты
10:55 22.11.2022  3373

ІТ-индустрияны қалай дамытамыз?
10:54 22.11.2022  3421

Қаныштың қамқорлығын көрген...
09:34 22.11.2022  3545

Бүгінгі таңдау - ертеңге бағдар
09:27 22.11.2022  3630

Жан жылуы
09:38 21.11.2022  2887

Жаңа үй салынады
09:37 21.11.2022  2941

Кәсіп бастау тетігі – «Даму»
09:36 21.11.2022  3348