Жапандағы жалғыз үйде туған қыз

СОҢҒЫ ЖАРИЯЛАНЫМДАР

«Әке арманы» орындалған күн
13:03 28.06.2022  93

Жауапкершіліктің жүгі ауыр
13:01 28.06.2022  90

Ширақтық. Шеберлік. Шындық
11:42 28.06.2022  96

Мені шыңдаған басылым...
11:37 28.06.2022  97

Техника тізгіншісі
11:34 28.06.2022  94

Балаларға бақылауды күшейту қажет
11:32 28.06.2022  99

Студенттерге - сапалы баспана
11:30 28.06.2022  91

Әлеуеті зор
11:28 28.06.2022  88

Сот қызметкерлері марапатталды
11:19 28.06.2022  94

«Сіз - тікелей эфирдесіз!»
11:17 28.06.2022  101

Қасіретті арқау еткен қойылым
20:18 24.06.2022  92

Вейп: бұлыңғыр болашақ
20:17 24.06.2022  85

«Пати» билеген заман болды...
20:15 24.06.2022  83

Су аймақтары қалай қорғалады?
20:13 24.06.2022  84

Тәртіп сақшыларына - құрмет
20:12 24.06.2022  90

Бәсекелес бола алмайды
20:05 24.06.2022  98

Ауылға интернет қашан жетеді?
20:03 24.06.2022  175

«Мені әдебиет аспанына көтерген космодром»
16:37 23.06.2022  84

Ортада тағы – орамал тақырыбы
16:30 23.06.2022  81

Бастысы – жауапкершілікті сезіну
16:27 23.06.2022  87

Үлгі болатын үздіктер көп
16:19 23.06.2022  88

Журналистика – жүрек қалауы
16:15 23.06.2022  92

Қан қысымын қалай реттейміз?
15:45 23.06.2022  86

Жобаның игілігін ауылда көруде
15:40 23.06.2022  201

Тозған автобустар қашан жаңарады?
15:30 23.06.2022  81

Жаңа тұрғын үй кімдерге тиесілі?
15:27 23.06.2022  86

Сарсаңға салған «Tik-Tok»
11:47 21.06.2022  78

Екі қолға бір күрек табылады!
11:46 21.06.2022  85

Балалар мүддесі – басты назарда
11:44 21.06.2022  86

Суға жаритын күн бар ма?
11:38 21.06.2022  76

«Ол кезде он үште едік...»
11:35 21.06.2022  84

Табиғатқа жанашырлық керек
11:33 21.06.2022  82

Туристік маусым ашылды
11:29 21.06.2022  85

ERTIS MEDIA FEST - қалалық саябақта!
10:55 21.06.2022  77

Шынығу басы - тынығу!
10:53 21.06.2022  81

«Жасыл ел» іске кірісті
10:50 21.06.2022  120

Уақытпен үндескен ұтады
09:58 21.06.2022  471

Ақши тұрғындары неге алаңдаулы?
09:57 21.06.2022  348

Жазушыға Ньютонның байқампаздығы керек!
10:59 16.06.2022  589

Сарыарқа самалы, 16 маусым, бейсенбі
10:55 16.06.2022  680

Бала денсаулығы - басты назарда
09:10 16.06.2022  530

Ұн нарығы: бүгінгі баға қандай?
09:00 16.06.2022  574

Ардагер есімі ұлықталды
09:00 16.06.2022  541

Жердің аты - бабаның хаты
09:00 16.06.2022  526

Ел руханиятына елеулі үлес қосқан нартұлға
09:00 16.06.2022  593

Этноауылдар құрылады
09:00 16.06.2022  527

Оқушы білімі қандай болмақ?
09:00 16.06.2022  555

Оқушылар музейге тегін барады
09:00 16.06.2022  569

Жапырақтарды «жеп» жатыр
09:00 16.06.2022  520

Егін алқабы – астық қалқаны
09:00 16.06.2022  536

«Ақбілектің» премьерасы өтті
10:43 14.06.2022  654

«Қымызмұрындық» дәстүрі дәріптелді
10:41 14.06.2022  673

Демалыс қалай өтеді?
10:39 14.06.2022  654

Талқылау емес, бағыт беру керек
10:37 14.06.2022  634

Биылғы маусымның жаңашылдығы қандай?
10:33 14.06.2022  670

Көмірінен көңілі ыстық Екібастұз!
10:29 14.06.2022  732

Қамданған қапы қалмайды
10:27 14.06.2022  648

Байдаланың жолы жаңаруда
10:25 14.06.2022  628

Жомарт жандар
10:21 14.06.2022  635

Сарыарқа самалы, 14 маусым, сейсенбі
10:19 14.06.2022  650

Жапандағы жалғыз  үйде туған қыз 19.05.2022

Жапандағы жалғыз үйде туған қыз

Жастайынан сырласы болған, әрі өлең, мақалалары жарияланып тұрған сүйікті «Saryarqa samaly» («Қызыл ту») газетінен сексен жасқа иек артқан шағында өзі туралы мерейлі лебіздерді оқу Бақжамал Ағыманқызы үшін бақыттың базарында жүргендей болады деп ойлаймын.

Кезінде осы газеттің жауапты хатшысы болған, марқұм Төлеубек Қоңыров Аққулы ауданындағы Қарақалада мұғалім болып жүрген Бақжамал Аққозиновадан келген мақалаларды жарыққа шығарып, Фарида Бықайдың «Айналайын» бетіне балаларға арналған өлеңдерін жариялағанын, өзіне қамқорлық көрсетіп елге танытқанын қалай ұмыта алады. Бала мінезді ұстаз Бақжамал Аққузинова әлі күнге дейін ұрпақтардың сапалы білім, саналы тәрбие алуына сөз өнері арқылы ықпал етіп келеді. Бақжамал апамыз Тарбағатайдағы «Көкшағыр» деген жерде дүние есігін ашыпты. Анасы толғақ қысып жапанда жалғыз қалғанда ересек ұлы Баяхметті қой бағып жүрген әкесіне жұмсап жібереді. Өкпесін қолына ұстап ентігіп жетсе, бала шыр етіп дүниеге келсе керек. Әкесі көп ойланып тұрмай үлкен пышақты қолына ала салып, Бақжамалдың кіндігін кеседі. Бұл 1942 жылы 12 мамыр айы болса керек. Алайда, елсіз далада туған қыздың құжатын немере ағасы өзінің қызының туған күнімен бірдей етіп жазыпты. Сөйтіп апасы Жамал екеуі бір жылы, бір күнде туған болып шыға келеді. Кейін анасы марқұм Жамал аяғын басып жүргенде туған едің дейтін еді. Яғни Бақжамал 1944 жылы туған болуы да ғажап емес. Әкесі Ағыман қой бағады, олардың жалғыз сиыры болыпты. Бақжамалдың әкесі Ағыман Ұлы Отан соғысында болып, аяғының өкшесін майдан даласында қалдырып кеткен майдангер. Отыз жетінің қырғынын көрген, аштықтан аман қалған ауыл үйдегілердің тамақтары тапшы, киетін киімдері де жоқ кез. Оның үстіне Ұлы Отан соғысында жүрген майдангерлерге балалардың ауыздарынан жырып, киім тігіп жібереді. Бұлар болса осы жалғыз сиырының сүтін ішіп, қалғанын шелекке жинап ауылға жібереді екен. Әкесі далада күшіктеп қалған иттің шақалақтарын да асырайтын болған. Бақжамал есейе келе әкесіне еріп, қой бағыпты. Балалық балдай шағында еңбекке араласып, ерте есейген Бақжамал ойы зерек, өзі батыл болып бойжетеді. Қолына түскен әдеби кітаптарды оқи береді. Анасы марқұм кез келген тақырыпқа өлең шығара салатын ауыл ақыны еді. Бақжамал да мектептен қайтып келе жатқанда, Тарбағатай тауының гүлдеріне қарап, айналадағы табиғаттың тамашасына сүйсініп, өлең құрастыратын болған. Ол өлеңдерін жазып қоймаса да, көкейінде жатталып жүретін. Қамзин Биеке мен Күлжамалдар тұратын Жалаңаш" деген ауылға жиі барып тұрушы еді. Биеке мал дәрігері екен. Тазалықты жақсы көретін ағасы бұларды ауылдың моншасына апарады. Жоқшылық кез. Моншада бірнеше кісіге бір леген су берсе, суық суды даладан кір қожалақ легенге құйып аласың. Мұны көрген ақын қыз «Ленин туы» газетіне мақала жібереді. Көп ұзамай лас леген туралы мақаласы жарық көреді. Бақжамал өлең жазады, жазғандарын дәптерге жинай бастайды. Оныншы сыныпта оқып жүргенде Қозыбаев деген баламен айтысқа түседі. Өлеңді алдын ала құрастырып алады. Орта мектепті бітірген соң, Семейдің Крупская атындағы институтына тарих факультетіне оқуға түседі. Жоғары оқу орнын бітірген соң, тағдырдың жазуымен Павлодардың Успен ауданындағы Социал, шын аты Нұрмұхамед есімід жігітке тұрмысқа шығады. Сөйтіп Қарақала ауылында орта мектепте мұғалім болады. Әрине студенттік кездегі рухани жан-дүниесі, ой еңбегінің күрделі процестері ол бір ерекше ұмытылмайтын кезең ғой. Ол ел тарихын емес, одақ тарихын оқыды. Өзінің әдебиетке деген бейімділігі болса да, тарихшы болды. Тарих арқылы «Абай жолы» секілді шығармаларды оқытты. Көрініс көрсеткізіп, тілдерін жаттықтырды, әдебиетке баулыды. Мұғалімдік қызметі оны төрге шығарды. Бес баланы дүниеге әкеліп, тәрбиеледі. Успен ауданында мұғалімдік қызметте жүргенде де «Saryarqa samaly» газетінің ауыл тілшісі болды. 2002 жылы Аққозиновтар отбасы қызмет бабымен Павлодарға қоныс аударады. Журналист Төлеубек Қоңыров Бақжамал апайдың «Көк аспан, қара жер» атты газетке шыққан «Шопанның әзіл-қалжыңы» деген мақаласын оқып, кездескен кезде күлдіргені бар. Сол жолы дәптерге жинап терген өлең, мақалаларын әкеліп көрсеткенде, мына дүниелерің бір кітапқа жүк болады деп, өзі алғысөзін жазып, «Таулы жердің қызы» деген атпен 2004 жылы өлеңдер жинағын шығарады. Одан кейін балаларға арналған «Балдырған» кітапшалары, «Тума сөз, тума сезім толқыны» деген өлеңдер жинағы жарық көрсе, «Болмасын бізде өкініш», «Сол бір күндер», «Арайлап таңым атады», «Ана жүрегі», «Өмірім-өлеңім» деген кітаптары тәуелсіздіктің соңғы алған жылдары баспа бетін көрді. Қазір ақын апай «Ақсақалдар тағлымы» қоғамдық бірлестігінің мүшесі ретінде ұлттық құндылықтарымызды насихаттап жүр. Таяуда Н.Назарбаев Зияткерлік мектебінде, одан кейін №25 және 19 орта мектептерде болып, тәрбие сағатын өткізді. Ол кісінің «Қыз балада қырық қырсық, қырық бақыт болады» атты дәрісінәі тәрбиелік маңызы зор. Мәселен дейді Бақжамал ұстаз, егер қыз бала ренжіп кетсе, қырсығы қалады. Барған жері ренжітпесе, бақытты болады. Қыз бала қандай болу керек? «Ұлға отыз үйден, қызға қырық үйден тыю» деген тәмсілді де таратып айту арқылы, оқушыларды шыншылдыққа, адалдыққа, қайырымдылыққа, жақсылыққа тәрбиелеуде. Бақжамал апай балабақшаларда болып, бүлдіршіндер әженің ертегісін тыңдайды. Ақын жаны табиғатты, әдемілікті қалайды. Бүкіл ғұмырын бала тәрбиесіне және қазақ тілін дамытуға арнап келе жатқан жапандағы жалғыз үйде туған қойшының қызы, ұстаз, ақын Бақжамал Аққозинова туған халқының құрметіне бөленген бала мінезді жан.

 

Шолпан БАЙҒАЛЫҚЫЗЫ, Қазақстан Журналистер одағының мүшесі, Павлодар қаласының және Тереңкөл ауданының Құрметті азаматы.

 

 


Количество показов: 668

Возврат к списку

ЖЕДЕЛ ЖАҢАЛЫҚТАР

«Әке арманы» орындалған күн
13:03 28.06.2022  93

Жауапкершіліктің жүгі ауыр
13:01 28.06.2022  90

Ширақтық. Шеберлік. Шындық
11:42 28.06.2022  96

Мені шыңдаған басылым...
11:37 28.06.2022  97

Техника тізгіншісі
11:34 28.06.2022  94

Балаларға бақылауды күшейту қажет
11:32 28.06.2022  99

Студенттерге - сапалы баспана
11:30 28.06.2022  91

Әлеуеті зор
11:28 28.06.2022  88

Сот қызметкерлері марапатталды
11:19 28.06.2022  94

«Сіз - тікелей эфирдесіз!»
11:17 28.06.2022  101

Қасіретті арқау еткен қойылым
20:18 24.06.2022  92

Вейп: бұлыңғыр болашақ
20:17 24.06.2022  85

«Пати» билеген заман болды...
20:15 24.06.2022  83

Су аймақтары қалай қорғалады?
20:13 24.06.2022  84

Тәртіп сақшыларына - құрмет
20:12 24.06.2022  90

Бәсекелес бола алмайды
20:05 24.06.2022  98

Ауылға интернет қашан жетеді?
20:03 24.06.2022  175

«Мені әдебиет аспанына көтерген космодром»
16:37 23.06.2022  84

Ортада тағы – орамал тақырыбы
16:30 23.06.2022  81

Бастысы – жауапкершілікті сезіну
16:27 23.06.2022  87

Үлгі болатын үздіктер көп
16:19 23.06.2022  88

Журналистика – жүрек қалауы
16:15 23.06.2022  92

Қан қысымын қалай реттейміз?
15:45 23.06.2022  86

Жобаның игілігін ауылда көруде
15:40 23.06.2022  201

Тозған автобустар қашан жаңарады?
15:30 23.06.2022  81

Жаңа тұрғын үй кімдерге тиесілі?
15:27 23.06.2022  86

Сарсаңға салған «Tik-Tok»
11:47 21.06.2022  78

Екі қолға бір күрек табылады!
11:46 21.06.2022  85

Балалар мүддесі – басты назарда
11:44 21.06.2022  86

Суға жаритын күн бар ма?
11:38 21.06.2022  76

«Ол кезде он үште едік...»
11:35 21.06.2022  84

Табиғатқа жанашырлық керек
11:33 21.06.2022  82

Туристік маусым ашылды
11:29 21.06.2022  85

ERTIS MEDIA FEST - қалалық саябақта!
10:55 21.06.2022  77

Шынығу басы - тынығу!
10:53 21.06.2022  81

«Жасыл ел» іске кірісті
10:50 21.06.2022  120

Уақытпен үндескен ұтады
09:58 21.06.2022  471

Ақши тұрғындары неге алаңдаулы?
09:57 21.06.2022  348

Жазушыға Ньютонның байқампаздығы керек!
10:59 16.06.2022  589

Сарыарқа самалы, 16 маусым, бейсенбі
10:55 16.06.2022  680

Бала денсаулығы - басты назарда
09:10 16.06.2022  530

Ұн нарығы: бүгінгі баға қандай?
09:00 16.06.2022  574

Ардагер есімі ұлықталды
09:00 16.06.2022  541

Жердің аты - бабаның хаты
09:00 16.06.2022  526

Ел руханиятына елеулі үлес қосқан нартұлға
09:00 16.06.2022  593

Этноауылдар құрылады
09:00 16.06.2022  527

Оқушы білімі қандай болмақ?
09:00 16.06.2022  555

Оқушылар музейге тегін барады
09:00 16.06.2022  569

Жапырақтарды «жеп» жатыр
09:00 16.06.2022  520

Егін алқабы – астық қалқаны
09:00 16.06.2022  536

«Ақбілектің» премьерасы өтті
10:43 14.06.2022  654

«Қымызмұрындық» дәстүрі дәріптелді
10:41 14.06.2022  673

Демалыс қалай өтеді?
10:39 14.06.2022  654

Талқылау емес, бағыт беру керек
10:37 14.06.2022  634

Биылғы маусымның жаңашылдығы қандай?
10:33 14.06.2022  670

Көмірінен көңілі ыстық Екібастұз!
10:29 14.06.2022  732

Қамданған қапы қалмайды
10:27 14.06.2022  648

Байдаланың жолы жаңаруда
10:25 14.06.2022  628

Жомарт жандар
10:21 14.06.2022  635

Сарыарқа самалы, 14 маусым, сейсенбі
10:19 14.06.2022  650